PCOS (PKOS) nedir, PCOS'ta beslenme nasıl olmalı?

Polikistik over sendromunda kişiye özel beslenme, gluten ve süt ürünleri hakkındaki gerçekler ve sürdürülebilir yaklaşım.

Birinci Beslenme PCOS ve PKOS beslenme rehberi kapağı

PCOS, Türkçede polikistik over sendromu olarak kullanıldığı için PKOS şeklinde de yazılır. PCOS için herkese uygun tek bir ‘en iyi diyet’ gösterilmemiştir; beslenme kişinin belirtileri, metabolik durumu, yaşamı ve tercihleri doğrultusunda planlanmalıdır.

PCOS nedir?

PCOS; adet düzensizliği, yumurtlama problemleri ve androjen yüksekliğiyle ilişkili olabilen, kişiden kişiye farklı belirtiler gösteren bir durumdur. İnsülin direnci, kilo yönetiminde zorlanma, akne ve tüylenme eşlik edebilir; ancak her kişide aynı bulgular görülmez.

Tanı ve tıbbi takip kadın hastalıkları ve doğum hekimi tarafından yürütülür. Diyetisyen beslenme düzenini tedavi planına uyarlayabilir.

Tek bir PCOS diyeti var mı?

2023 uluslararası PCOS kılavuzu, tek bir beslenme modelinin diğerlerinden kesin olarak üstün olduğuna dair yeterli kanıt bulunmadığını belirtir. Akdeniz tipi, düşük glisemik indeksli veya farklı modeller kişiye göre değerlendirilebilir.

Bir yöntemin sosyal medyada popüler olması, bütün PCOS tanılı kişilerin onu uygulaması gerektiği anlamına gelmez.

Gluten ve süt ürünleri çıkarılmalı mı?

Bazı kişiler glutenli veya sütlü ürünleri tükettiğinde daha iyi ya da daha kötü hissettiğini bildirebilir. Ancak yalnızca PCOS tanısı bulunması bu iki grubu otomatik olarak çıkarmak için yeterli değildir.

Çölyak, alerji, doğrulanmış intolerans veya belirgin ve tekrarlayan kişisel tolerans sorunu varsa profesyonel değerlendirmeyle düzenleme yapılabilir. Gereksiz kısıtlamalar besin çeşitliliğini azaltabilir.

Protein yüksek olmak zorunda mı?

Her PCOS tanılı kişinin çok yüksek proteinle beslenmesi gerekmez. Protein; tokluk ve kas kütlesi açısından önemli olsa da miktarı kişinin kilosu, hareketi, böbrek fonksiyonları ve toplam planına göre belirlenmelidir.

Karbonhidratlar da tamamen yasak değildir. Tam tahıl, kurubaklagil, sebze ve meyve gibi kaynakların türü, porsiyonu ve öğündeki dengesi önemlidir.

Kişiye uygun ve sürdürülebilir plan

  • Öğünleri kişinin açlık ve çalışma düzenine göre planlamak
  • Karbonhidratı protein, lif ve uygun yağlarla dengelemek
  • Varsa insülin direnci ve kan değerlerini izlemek
  • Düzenli hareket ve uyku düzenini desteklemek
  • Gereksiz yasaklar yerine uygulanabilir alışkanlıklar kurmak

İlgili videolar

PCOS hakkında Instagram videosuPCOS beslenmesi hakkında Instagram videosuPCOS için ek bilgilendirme videosu

Ücretsiz rehber

Birinci Beslenme PCOS rehberini indir (PDF)

Bilimsel kaynaklar

  1. 2023 International Evidence-based Guideline for PCOS
  2. International evidence-based guideline recommendations

OKUMAYA DEVAM EDİN